حذف زبان اوزبیکی از لوحه دانشگاهها؛ اوزبیکستان از طالبان توضیح خواست
خبرگزاری دید: در پی گزارشها درباره حذف زبان ازبیکی از لوحه دانشگاه سمنگان، وزارت خارجه ازبیکستان با ابراز نگرانی از «سرکوب زبان ازبیکی» در افغانستان، خواستار توضیح رسمی از سوی حکومت طالبان شده، اما طالبان این موضوع را رد کرده است.
وزارت امور خارجه ازبیکستان اعلام کرده که به دنبال اعتراضها نسبت به حذف زبان ازبیکی از لوحه دانشگاه سمنگان، این کشور نگرانیهای خود را بهگونه رسمی با وزارت خارجه حکومت طالبان در میان گذاشته است.
در بیانیه وزارت خارجه ازبیکستان که روز سهشنبه، ۱۶ جدی، منتشر شد، بر جایگاه زبان ازبیکی در سطح بینالمللی و اهمیت آن بهعنوان یکی از اولویتهای اصلی سیاست خارجی تاشکند تاکید شده است. در این بیانیه آمده که مقامهای ازبیک پس از دریافت گزارشهایی درباره سرکوب زبان ازبیکی در افغانستان، «فوراً» با مسوولان وزارت خارجه طالبان تماس گرفتهاند.
منابع محلی پیشتر گفته بودند که طالبان زبانهای ازبیکی و واژه فارسی «دانشگاه» را از لوحه دانشگاه سمنگان حذف کردهاند. منتقدان این اقدام را نشانهای از سیاستهای محدودکننده و ضد زبانی حکومت طالبان علیه زبانهای فارسی و ازبیکی توصیف کردهاند.
پس از انتشار این گزارش، شماری از گویشوران این زبانها با واکنشهای اعتراضی، خواستار بازگرداندن زبانهای ازبیکی و فارسی به لوحه دانشگاه شدند. به گفته منابع، این تغییر همزمان با گماشتن رئیس جدید دانشگاه صورت گرفته است.
وزارت خارجه ازبیکستان اعلام کرده که حکومت طالبان در پاسخ، بر «احترام عمیق» خود به زبان ازبیکی تاکید کرده است. همچنین وزارت خارجه طالبان گفته که بهعنوان نشانه حسن همجواری و روابط دوستانه، مقطع ماستری در رشته «زبان و ادبیات ازبیکی» در دانشگاه دولتی جوزجان ایجاد خواهد شد.
در بیانیه وزارت خارجه ازبیکستان آمده که حکومت طالبان زبان لوحههای رسمی و عمومی را پشتو، فارسی و انگلیسی تعیین کرده، اما در مناطق شمالی با جمعیت قابل توجه ازبیک، زبان ازبیکی نیز در لوحهها درج خواهد شد.
این نخستینبار نیست که چنین اقدامی واکنشبرانگیز میشود. طالبان پیشتر در ماه عقرب نیز زبان ازبیکی را از تابلوی دانشگاه جوزجان حذف کرده بود که پس از اعتراضهای گسترده، ناچار به بازگرداندن آن شد.
همچنین طالبان در ۲۹ اسد سال جاری تندیس امیرعلیشیر نوایی، شاعر و متفکر برجسته ازبیک را در شهر مزار شریف تخریب کرد. یک روز بعد و پس از تماس وزارت خارجه ازبیکستان با مقامهای طالبان، دفتر والی طالبان در بلخ اعلام کرد که کتیبه یادبود این شخصیت فرهنگی بازسازی خواهد شد.
وزارت خارجه ازبیکستان گفته که حکومت طالبان از تخریب این تندیس ابراز تاسف کرده و وعده داده مجتمعی در شان امیرعلیشیر نوایی در محل آن ساخته شود.