خواف–هرات؛ قطعهای کلیدی در پازل ترانزیت شرق–غرب
خبرگزاری دید: افزایش چشمگیر حمل بار در کریدور ریلی خواف–هرات، جایگاه ایران را در شبکه ترانزیت منطقهای بیش از پیش تقویت کرده است.
کریدور ریلی خواف–هرات در آستانه پایان سال ۱۴۰۴ موفق شد با ثبت جابهجایی نزدیک به ۵۰۰ هزار تن کالا، رکورد تازهای در مبادلات ریلی میان ایران و افغانستان به ثبت برساند؛ رکوردی که جایگاه این مسیر را بهعنوان یکی از کریدورهای مهم ترانزیتی منطقه بیش از پیش تثبیت کرده است.
به گفته مسئولان کنسرسیوم توسعه ریلی افغانستان، حجم حمل بار در این مسیر نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۱۸ برابر افزایش یافته و روند رشد آن کاملاً صعودی ارزیابی میشود.
آمارها نشان میدهد میزان جابهجایی ماهانه کالا که در ابتدای سال حدود ۱۰ هزار تن بود، در جدی/ دیماه به حدود ۹۰ هزار تن رسیده است؛ رشدی که بیانگر فعال شدن ظرفیتهای این کریدور در سطحی فراتر از پیشبینیهای اولیه است.
بر اساس برنامه ریزیهای انجامشده، هدفگذاری اصلی برای این مسیر دستیابی به حمل ماهانه ۱۰۰ هزار تن کالا و عبور از مرز یک میلیون تن جابهجایی سالانه در سال ۱۴۰۵ است.
تحقق این هدف میتواند کریدور ریلی خواف–هرات را در زمره مسیرهای پرحجم و اثرگذار ترانزیتی منطقه قرار دهد و نقش آن را در مبادلات فرامنطقهای تقویت کند.
افزایش توجه و حمایت مقامهای دو کشور نیز نقش قابلتوجهی در توسعه این مسیر داشته است.
طی ماههای اخیر، تعدادی از مسئولان ارشد حوزههای حملونقل، صنعت و دیپلماسی از ایران و افغانستان از این خط ریلی بازدید کردهاند؛ موضوعی که نشاندهنده اهمیت راهبردی کریدور خواف–هرات در برنامههای اقتصادی و تجاری دو طرف است.
این بازدیدها با هدف بررسی موانع، تسهیل فرآیندهای حملونقل و افزایش ظرفیت عملیاتی مسیر انجام شده است.
با انتقال بخشی از مبادلات و ترانزیت کالا از مسیر پاکستان به سمت ایران، ظرفیتهای کریدور خواف–هرات بیش از گذشته مورد استفاده قرار گرفته است.
در عین حال، مسئولان تأکید دارند که تقویت این مسیر به معنای تضعیف مرز دوغارون نیست و هر دو مسیر میتوانند بهصورت مکمل، در توسعه ظرفیتهای تجاری و ترانزیتی ایران نقشآفرینی کنند.
در داخل افغانستان نیز روند توسعه خطوط ریلی استاندارد ادامه دارد و پیشبینی میشود خط ریلی استاندارد تا ایستگاه لجستیکی رباطپریان در هرات تکمیل شود.
استفاده از ریل استاندارد بینالمللی، امکان اتصال مؤثرتر افغانستان به شبکه ریلی منطقه و سایر کشورها را فراهم کرده و زمینه گسترش این مسیر به سمت شمال افغانستان و مزار شریف را مهیا میسازد.
کریدور ریلی خواف–هرات تنها یک مسیر دوجانبه میان ایران و افغانستان محسوب نمیشود، بلکه بخشی از زنجیره تأمین کالا میان کشورهای مختلف، از جمله برخی کشورهای آسیایی و اروپایی است.
همین ویژگی، این مسیر را به یکی از اجزای مهم شبکه ترانزیتی شرق–غرب تبدیل کرده و بر اهمیت ژئواکونومیک آن افزوده است.