شکل جدید جنگ؛ عصر پهپادها و پایان برتری مطلق قدرتهای بزرگ
خبرگزاری دید: تحلیل تازه نشریه اکونومیست نشان میدهد که گسترش پهپادها، حسگرهای پیشرفته و فناوریهای شناسایی، ماهیت جنگهای مدرن را دگرگون کرده است؛ بهگونهای که ارتشهای قدرتمند دیگر نمیتوانند بهسادگی پیروزی سریع بهدست آورند و بازیگران ضعیفتر نیز قادر شدهاند هزینههای سنگینی بر رقبای خود تحمیل کنند.
نشریه اکونومیست در گزارشی تحلیلی، از ظهور «شکل جدید جنگ» سخن گفته؛ جنگی که در آن فناوریهای نوین، بهویژه پهپادها، قواعد سنتی میدان نبرد را تغییر دادهاند و برتری نظامی قدرتهای بزرگ را با چالشهای جدی مواجه ساختهاند.
بر اساس این گزارش، جنگ اوکراین نمونه بارز این تحول است. روسیه با وجود برخورداری از نیروی نظامی گسترده و تجهیزات پیشرفته، نتوانست به پیروزی سریع دست یابد. شبکه گسترده پهپادها، ماهوارهها و حسگرهای شناسایی باعث شده است هرگونه جابهجایی نیروها بهسرعت آشکار شود و عملیاتهای تهاجمی با کندی و تلفات بالا همراه باشد. حتی انتقال تجهیزات و تخلیه مجروحان نیز در بسیاری موارد با استفاده از رباتهای زمینی انجام میشود.
اکونومیست تأکید کرده فناوری پهپادی که در جبهه اوکراین به اوج رسید، اکنون به دیگر میدانهای نبرد نیز گسترش یافته است. در لبنان، نیروهای اسرائیلی با تهدیدهایی مشابه مواجهاند و پهپادهای ارزانقیمت اما مؤثر، نقش فزایندهای در معادلات امنیتی منطقه پیدا کردهاند.
این گزارش همچنین به جنگ ایران و اسرائیل اشاره کرده و نوشته که با وجود توان بالای آمریکا و اسرائیل در حملات هوایی، آنان نتوانستند ایران را به پذیرش خواستههای خود وادار کنند. به باور این نشریه، تداوم توان موشکی و پهپادی ایران و ظرفیت تأثیرگذاری بر مسیرهای حیاتی انرژی، نشان داد که حتی قدرتهای بزرگ نیز در برابر بازیگران منطقهای با محدودیتهای فزاینده روبهرو هستند.
در شرق آسیا نیز وضعیت مشابهی در حال شکلگیری است. به نوشته اکونومیست، تایوان با سرمایهگذاری گسترده بر سامانههای پهپادی و دفاعی، در تلاش است هرگونه عملیات احتمالی چین را با هزینههای سنگین مواجه کند.
جمعبندی این تحلیل نشان میدهد که جنگ مدرن وارد مرحلهای شده که در آن دفاع نسبت به گذشته آسانتر و کمهزینهتر شده و حمله با دشواریهای بیشتری همراه است. در چنین شرایطی، جنگهایی که زمانی تصور میشد به پیروزی سریع منجر شوند، اکنون بیش از هر زمان دیگری در معرض تبدیل شدن به نبردهای فرسایشی و طولانیمدت قرار دارند.