خبرگزاری دید: نماینده ویژه رئیسجمهور روسیه در امور افغانستان اعلام کرد که مخالفت صریح یکی از اعضای سازمان همکاری شانگهای، روند عضویت طالبان در این سازمان را متوقف کرده است. رسانههای روسی میگویند پاکستان به دلیل تشدید تنشها با طالبان، اصلیترین مخالف حضور کابل در این بلوک منطقهای به شمار میرود.
ضمیر کابلوف، نماینده ویژه رئیسجمهور روسیه در امور افغانستان، اعلام کرد که مخالفت یکی از اعضای سازمان همکاری شانگهای مانع اصلی مشارکت اداره طالبان در این سازمان است. هرچند او نامی از کشور مورد نظر نبرد، اما روزنامه روسی «ایزوستیا» گزارش داده که پاکستان در حال حاضر اصلیترین مخالف حضور طالبان در سازمان شانگهای محسوب میشود.
افغانستان از سال ۲۰۱۲ به عنوان عضو ناظر سازمان همکاری شانگهای پذیرفته شده بود، اما پس از بازگشت طالبان به قدرت در سال ۲۰۲۱، حضور و فعالیت نمایندگان کابل در چارچوب این سازمان عملاً متوقف شد و آخرین مشارکت رسمی افغانستان در نشستهای شانگهای به سال ۲۰۲۰ بازمیگردد.
کابلوف در گفتوگو با ایزوستیا گفت که مقامات طالبان خواهان عضویت کامل در این سازمان هستند و سایر اعضا نیز با آنها در ارتباط و تعامل قرار دارند، اما از آنجا که تصمیمگیری در سازمان همکاری شانگهای بر پایه اجماع انجام میشود، مخالفت یک عضو مانع آغاز روند عضویت شده است.
بر اساس این گزارش، کارشناسان روسی معتقدند تنشهای فزاینده میان طالبان و پاکستان، دلیل اصلی مخالفت اسلامآباد با حضور طالبان در سازمان شانگهای است. روابط دو طرف طی یک سال گذشته به دلیل درگیریهای مرزی، حملات متقابل و اتهام پاکستان مبنی بر پناه دادن طالبان به اعضای تحریک طالبان پاکستان (TTP) به شدت تیره شده است.
با این حال، تحلیلگران روسی معتقدند حتی در صورت رفع مخالفت پاکستان، مانع مهم دیگری نیز وجود دارد؛ عدم به رسمیت شناخته شدن اداره طالبان از سوی تمامی اعضای سازمان همکاری شانگهای. به گفته آنان، تا زمانی که همه اعضای این بلوک منطقهای درباره جایگاه حقوقی حکومت طالبان به اجماع نرسند، حضور رسمی این گروه در نشستهای سازمان دشوار خواهد بود.
در همین حال، روسیه مسیر گسترش روابط با کابل را ادامه داده است. کابلوف تأیید کرد که نمایندگان طالبان امسال نیز در نشستهای «فرمت مسکو» درباره افغانستان شرکت خواهند کرد. او همچنین به توافق همکاریهای فنی ـ نظامی میان دو طرف در ماه می گذشته اشاره کرد و آن را چارچوبی حقوقی برای توسعه همکاریهای آینده دانست.
اظهارات مقام روسی در شرایطی مطرح شده که مسکو در ماههای اخیر تلاش کرده روابط سیاسی، امنیتی و اقتصادی خود با طالبان را گسترش دهد؛ اقدامی که میتواند بر معادلات منطقهای و آینده تعاملات افغانستان با سازمانهای چندجانبه تأثیرگذار باشد.