خبرگزاری دید: ناتو در گزارش تازه خود با مقایسه دو شاخص کلیدی ـ سهم هزینههای دفاعی از تولید ناخالص داخلی و نسبت بودجه اختصاصیافته به خرید تجهیزات عمده ـ اعلام کرده که تنها بخشی از اعضا معیارهای رسمی را برآورده میکنند. در این میان، پولند، لیتوانی و لتونی پیشتاز هستند، اما بلجیم و پرتگال پایینتر از سطح تعیینشده قرار گرفتهاند.
نمودار تحلیلی ناتو وضعیت کشورهای عضو را بر اساس دو شاخص اصلی بررسی میکند: هزینه دفاعی بهعنوان درصدی از تولید ناخالص داخلی و سهم خرید تجهیزات عمده از کل بودجه دفاعی. دو خط نارنجی موجود در نمودار معیارهای رسمی ناتو را نشان میدهند؛ حداقل ۲ درصد تولید ناخالص داخلی برای دفاع و حداقل ۲۰ درصد بودجه دفاعی برای تجهیزات.
در این میان، پولند با اختصاص حدود ۴.۵ درصد از تولید ناخالص داخلی و نزدیک به ۵۵ درصد بودجه دفاعی به خرید تجهیزات، در هر دو شاخص پیشتاز است که نشانهای از تمرکز جدی ورشو بر نوسازی نظامی است. لیتوانی و لتونی نیز با سهم حدود ۴ و ۳.۷ درصد از تولید ناخالص داخلی، جزء کشورهایی با بالاترین بار دفاعی هستند که با توجه به همسایگی با روسیه، قابل توضیح است.
ایالات متحده آمریکا حدود ۳.۲ درصد از تولید ناخالص داخلی را صرف دفاع میکند، اما سهم تجهیزات آن نزدیک به ۳۰ درصد است؛ رقمی کمتر از پولند، فنلند یا لیتوانی که بخشی از آن به هزینههای گسترده نیروی انسانی و پایگاههای جهانی آمریکا بازمیگردد.
لوکزامبورگ با وجود بودجه دفاعی کوچک، بیش از ۵۰ درصد منابع خود را به تجهیزات اختصاص میدهد و از نظر نسبت نوسازی در جایگاه بالایی قرار دارد. فنلند، بریتانیا، سویدن و هنگری نیز سهم قابل توجهی از بودجه دفاعی را صرف خرید تجهیزات میکنند.
در مقابل، بلجیم پایینتر از هر دو معیار ناتو قرار گرفته و پرتگال نیز تقریباً در مرز این دو شاخص است. تحلیل ناتو تأکید میکند که صرفاً رسیدن به عدد ۲ درصد کافی نیست؛ نحوه تخصیص بودجه؛ بهویژه سهم تجهیزات، نقش تعیینکنندهای در ظرفیت رزمی آینده کشورها دارد. البته سهم بسیار بالای تجهیزات نیز بدون توجه به آموزش، نگهداری و آمادگی عملیاتی نمیتواند بهتنهایی مطلوب باشد.