گزارش اختصاصی خبرگزاری دید: در ولایت نیمروز که یکی از مناطق مهم در مرزهای غربی افغانستان است، از مدتها پیش شمار مصرفکنندگان مواد مخدر در این ولایت بلند بوده است.
به دلیل ضعف اقتصادی، بیکاری، نبود توجه دولت و دسترسی آسان به مواد مخدر، شمار زیادی از افراد، بهویژه جوانان و پدران، به مواد مخدر معتاد هستند.
افزایش شمار افراد معتاد به مواد مخدر در این ولایت نه تنها مشکلات اقتصادی خانوادهها را افزایش داده، بلکه کودکان آنان را نیز از دوران شیرین کودکی محروم کرده و آنان را مجبور به کارهای شاقه کرده است.
کودکانی که در این ولایت به کارهای شاقه مشغولاند، میگویند بسیاری از کودکان نیمروزی که کارهای شاقه انجام میدهند، پدرانشان یا به مواد مخدر گرفتار شدهاند و یا پدرانشان در جنگها کشته شدهاند.
نبیالله، ۱۵ ساله، که در یک کارگاه ساختمانی در شهر زرنج ولایت نیمروز کار میکند، میگوید ماهانه ۵۰۰۰ افغانی دریافت میکند. او میگوید پدرش به مواد مخدر معتاد است و به گفته او، در کنار پیدا کردن نان خانه، مجبور است برای تهیه مواد مخدر پدرش نیز مقداری پول پیدا کند.
او میافزاید: «پدرم به مواد مخدر معتاد است، هیچ چیزی در خانه باقی نگذاشته، همه را صرف مواد مخدر کرده است. من در یک کارگاه که مواد ساختمانی تولید میکند کار میکنم، ۵۰۰۰ افغانی به من میدهند. برادر دیگرم نزد یک داکتر کار میکند و ۳۰۰۰ افغانی میدهد. هر روز که به خانه میآییم، به ارزش ۳۰ افغانی مواد مخدر برای پدر میخریم. اگر نخریم، پدرم ما را از خانه میراند و میگوید شما پسران من نیستید، بروید بیرون.»
همزمان، شماری دیگر از کودکانی که در این ولایت به کارهای شاقه مشغولاند نیز ادعای مشابه دارند و میافزایند که در کنار خانواده، مسئولیتهای مراقبت از پدر را نیز انجام میدهند.
یک کودک ۱۳ ساله به نام سید یاسین میگوید که در خانه، با مادر و پدرش، ۴ عضو خانواده هستند و به دلیل بیماری مادر و پیدا کردن مواد مخدر برای پدر، مسئولیتها بر عهده او است و این بار سنگین را بر دوش دارد.
او میگوید هر روز تا شام کار میکند و پس از آن که به خانه برمیگردد، در کنار مواد غذایی، مقداری پول نقد نیز برای پدرش به هدف تهیه مواد مخدر میدهد.
او میگوید: «پدرم معتاد است. ما در مجموع ۵ عضو خانواده هستیم، مادرم نیز بیمار است. من هر روز تا شام کار میکنم؛ گاهی شیشهها را پاک میکنم، گاهی پلاستیکها را جمع میکنم. برای من مهم این است که هم برای خانه نان پیدا کنم و هم برای پدرم پول مواد مخدر فراهم کنم. مادرم همیشه به پدرم میگوید که از پسرم پول نخواه، اما پدرم حرف مادرم را قبول نمیکند.»
همزمان، شماری از فعالان مدنی در ولایت نیمروز میگویند که در مقایسه با سایر ولایتها، در ولایت نیمروز شمار زیادی از کودکان از حقوق ابتدایی خود محروم ماندهاند.
احمدرشاد امانی، یکی از فعالان مدنی این ولایت، میگوید که حکومت کنونی و جامعه جهانی باید از کودکان نیمروز حمایت کنند.
او میگوید: «کودکان ما از حقوق ابتدایی زندگی خود محروم هستند، نمیتوانند به مکتب بروند، غذای مناسب ندارند و شب را نه در خواب، بلکه در ترس سپری میکنند. دولت باید برنامههای واضح و مؤثر برای مبارزه با مواد مخدر داشته باشد. این کودکان نه تنها از آموزش و پرورش محروم هستند، بلکه برای جامعه آینده نیز یک تهدید بزرگ هستند. اگر امروز دستگیری نشوند، فردا جامعه ما قربانی یک نسل معتاد خواهد بود.»
دکتر رحمتالله پاینده، متخصص بیماریهای روانی، میگوید کودکانی که از لحاظ فیزیکی، ذهنی و عاطفی هنوز رشد نکردهاند، زمانی که با کارهای شاقه روبهرو شوند، بدنشان زود فرسوده، ذهنشان مغشوش و آیندهشان تاریک میشود.
او میگوید کودکانی که از سنین کودکی کار میکنند، ۷۵ درصد آنان هیچگاه نمیتوانند مکتب را تکمیل کنند و ۵۰ درصد آنان با فشار روانی بزرگ میشوند.
«ما موارد زیادی داریم که کودکان به دلیل خشونت خانوادگی، فشار روانی و حتی عادت به مواد مخدر، با بیماریهای شدید روانی مواجه هستند. همه اینها مستقیماً با کارهای شاقه، نبود آموزش و فشار روانی خانواده ارتباط دارد. کودکانی که امروز پلاستیک جمع میکنند، شیشهها را پاک میکنند و بارها را انتقال میدهند، فردا نه تنها میتوانند یک قشر بیسواد و بیکار جامعه شوند، بلکه این خطر نیز وجود دارد که به سمت قاچاق مواد مخدر، دزدی و جرایم متمایل شوند.»
محمدنادر که به مواد مخدر معتاد است و در ولایت نیمروز همراه با خانواده پنجنفری خود زندگی میکند، در گفتوگو با دید خبرگزاری گفت که نمیخواهد کودکان خود را تا این اندازه مجبور کند که آنان کارهای شاقه انجام دهند، اما میافزاید که چاره دیگری ندارد و خودش توانایی آن را ندارد که برای خود درآمد کسب کند و سپس با آن پول مواد مخدر برای خود تهیه کند.
او میگوید که عامل تمامی مشکلات در افغانستان حکومت طالبان است و به گفته او، آنان فرصتهای کاری را برای مردم فراهم نکردهاند، به همین دلیل افراد زیادی روزبهروز مواد مخدر استفاده میکنند.
این فرد معتاد به مواد مخدر میگوید که در حال حاضر هزاران نفر مانند او وجود دارند که فرزندانشان کارهای شاقه انجام میدهند و برای تأمین هزینه زندگی خانواده، مواد مخدر نیز برای پدرانشان فراهم میکنند.
او میگوید: «برای من هم خوشایند نیست که کودکان خردسالم را به شهر بفرستم و آنان برای من تلاش کنند تا مواد مخدر پیدا کنند، اما راه دیگری ندارم؛ زیرا توانایی کار کردن ندارم. در افغانستان هر روز جوانان به مواد مخدر معتاد میشوند و دلیل آن حکومت طالبان است که برای مردم فرصتهای کاری پیدا نمیکند. ما از حکومت طالبان میخواهیم که برای مردم فرصتهای کاری فراهم کند، در غیر آن، به دلیل بیکاری، جوانان خوب و شایسته به مواد مخدر معتاد خواهند شد.»
اگرچه طالبان ادعا دارند که آنان به مشکلات اساسی مردم در افغانستان رسیدگی میکنند، اما در نیمروز و مانند آن در سراسر افغانستان، کودکان زیادی به کارهای شاقه مشغولاند و تاکنون کسی صدای آنان را نشنیده است.
گزارشکر: ليحاظ اميد – خبرگزاری دید