اختصاصی خبرگزاری دید: منابع موثق از آغاز موج تازهای از جابهجاییهای ایدئولوژیک و تصفیه مذهبی در نهادهای آکادمیک کشور خبر میدهند؛ روندی که طی آن با دستور مستقیم سرپرست وزارت تحصیلات عالی طالبان، تمامی استادان اهل تشیع از دانشکدههای شرعیات دانشگاههای افغانستان کنار گذاشته شدهاند.
بر اساس اطلاعات اختصاصی رسیده به خبرگزاری دید، ندامحمد ندیم، سرپرست وزارت تحصیلات عالی طالبان، حدود سه هفته پیش دستور اخراج استادان شیعه را به سراسر کشور ابلاغ کرده و شخصاً در سفرهای ولایتی خود، روند تطبیق این سیاست را زیر نظر دارد.
حذف کادرهای برجسته علمی از کابل تا بامیان
دامنه اجرای این دستور تاکنون به دانشگاههای کابل، هرات، بلخ، بامیان و دایکندی رسیده است. در تازهترین مورد، منابع محلی در بامیان تأیید کردهاند که آخرین استادان شیعه دانشکده شرعیات این ولایت، با وجود داشتن بالاترین رتبههای آکادمیک، رسما برکنار شدهاند.
بر اساس این گزارش، پوهنوال سید خلیل کوهی و پوهندوی ابراهیم ذکی پس از سالها تدریس از کادر علمی دانشگاه بامیان حذف شدند. با کنار گذاشتن این دو تن، شمار استادان شیعهای که در دوران حاکمیت طالبان تنها از دانشگاه بامیان اخراج، منفصل یا مجبور به ترک وظیفه شدهاند، از مرز ۵۰ نفر فراتر رفت.
سایه «سارقان مسلح» بر مسند مدیریت آکادمیک
همزمان با حذف نخبگان علمی، انتصابات جدید طالبان در دانشکده شرعیان دانشگاه بامیان، موجی از شگفتی و نگرانی را برانگیخته است. بر اساس گزارشها، ریاست دانشکده شرعیات دانشگاه بامیان اکنون در اختیار فردی به نام محمدادریس حبیبی قرار گرفته است؛ فردی که نه تنها مدرک دکترای ادعایی او هرگز توسط اعضای کادر علمی رؤیت نشده، بلکه سوابق کیفری سنگینی نیز دارد.
منابع نزدیک به طالبان افشا کردهاند که حبیبی (از اهالی میدانوردک) در اواخر حکومت جمهوریت به اتهام دست داشتن در «سرقت مسلحانه» در زندان پلچرخی محبوس بوده، اما پس از تحولات اخیر، با حمایتهای قومی و گروهی، ناگهان بر کرسی ریاست دانشکده شرعیات دانشگاه بامیان تکیه زده است.
این روند تصفیه مذهبی و جایگزینی نخبگان علمی با افراد فاقد صلاحیت، نشانهای آشکار از فروپاشی معیارهای علمی و بیاعتنایی طالبان به استقلال دانشگاهها است. حذف استادان برجسته و انتصاب چهرههای دارای سوابق کیفری، نهتنها اعتبار نهادهای آکادمیک افغانستان را بهشدت خدشهدار میکند، بلکه آینده آموزش عالی را در معرض بحران جدی قرار میدهد.
چنین سیاستهایی دانشگاه را از جایگاه تولید دانش و گفتوگوی علمی به ابزار فشار ایدئولوژیک و قومی تنزل داده و پیامدهای آن نسلهای آینده را از دسترسی به آموزش باکیفیت محروم خواهد ساخت.