خبرگزاری دید: گسترش اعتراضات در کشورهای اروپایی از جمله در فرانسه، ایتالیا، بلجیم و پرتگال را باید فراتر از چارچوب مسائل داخلی این کشورها تحلیل کرد؛ زیرا آشوب و اغتشاش گستردهای که در این کشورها بهویژه در فرانسه جریان دارد، بخشی از جهانی شدن پیامدهای اجتماعی ـ اقتصادی جنگ ایران و آمریکا است و این تنش، اکنون ابعاد فرامنطقهای یافته است. به همین دلیل، اعتراضات جاری در برخی کشورهای اروپایی بیش از آن که بازتاب نارضایتیهای صرفاً محلی باشند، به بستری برای بیان نگرانیهای جهانی درباره جنگ، عدالت و نظم بینالملل تبدیل شدهاند.

یکی از نشانههای مهم این تحول، حضور پررنگ پرچم فلسطین در تجمعات و اعتراضات بهویژه در فرانسه است. این نماد بیانگر آن است که اعتراضات از سطح مطالبات اجتماعی و اقتصادی داخلی فراتر رفته و به جنبشی با اهداف و مضامین عدالتخواهانه و ضدجنگ در مقیاس جهانی تبدیل شده است. برای بسیاری از معترضان، مساله فلسطین، جنگهای خاورمیانه و سیاستهای قدرتهای بزرگ به هم پیوستهاند و در قالب یک مطالبه مشترک برای پایان دادن به چرخه خشونت و مداخلات نظامی بازتاب مییابند.
از سوی دیگر، ادامه درگیری میان ایران و آمریکا پیامدهایی ایجاد کرده که در حال خارج شدن از کنترل بازیگران اصلی است؛ بهویژه اگر این وضعیت در تنگه هرمز بحرانیتر شود، ابعاد جهانی بحران جهانی انرژی نیز گستردهتر خواهد شد. این آبراه یکی از مهمترین شریانهای انرژی جهان است و به میزان تداوم اختلال در آن، زنجیرهای از افزایش قیمت انرژی، تشدید تورم، اختلال در تجارت جهانی و فشار اقتصادی بر جوامع اروپایی را به دنبال خواهد داشت که نتیجه طبیعی آن، گسترش اعتراضات و نارضایتیهای اجتماعی در مقیاس وسیع و حتی براندازانه در قاره سبز خواهد بود.
از این منظر، میتوان گفت یکی از ابعاد قدرت ایران در این بحران، توان تأثیرگذاری بر معادلاتی است که مرزهای منطقه را پشت سر گذاشتهاند. این گزاره نشاندهنده آن است که هرگونه رویارویی با ایران، برخلاف بسیاری از جنگهای منطقهای گذشته، هزینهها و پیامدهای گستردهای را بر کل نظام بینالملل تحمیل میکند. هنگامی که اقتصاد جهانی، بازارهای انرژی، افکار عمومی اروپا و حتی ثبات سیاسی کشورهای مختلف تحت تأثیر یک منازعه قرار میگیرند، روشن میشود که موضوع دیگر صرفاً یک تقابل دوجانبه میان ایران و آمریکا نیست، بلکه بحرانی جهانی است که تقریباً همه بازیگران بینالمللی را درگیر تبعات خود کرده است.
نویسنده: محسن موحد