خبرگزاری دید: سازمان گزارشگران بدون مرز (RSF) در گزارشی اعلام کرد که طالبان از یک واحد استخباراتی موسوم به «اداره ۰۱۵» برای نظارت، تهدید، بازداشت و شکنجه خبرنگاران در افغانستان استفاده می‌کنند.
بر اساس این گزارش که با مصاحبه شماری از خبرنگاران افغانستانی، از جمله افرادی که به دلایل امنیتی نخواسته‌اند هویت‌شان فاش شود، تهیه شده است، بازداشت‌های خودسرانه، تهدید، بازجویی، خشونت فزیکی و اعمال فشار بر رسانه‌ها برای نشر مطالب مورد تأیید حکومت طالبان، بخشی از روند سرکوب رسانه‌های مستقل در کشور است.
گزارشگران بدون مرز می‌گوید که اداره ۰۱۵، وابسته به ریاست عمومی استخبارات طالبان، پس از بازگشت به قدرت در آگست ۲۰۲۱ فعالیت خود را آغاز کرده و در کابل و ولایت‌ها مأمورانی دارد که برنامه‌های رادیویی، تلویزیونی و سایر رسانه‌ها را زیر نظر می‌گیرند و خبرنگاران منتقد را برای بازجویی احضار می‌کنند.
بر اساس آمار این سازمان، از ۲۰۲۱ تاکنون دست‌کم ۷۷ خبرنگار بازداشت و زندانی شده‌اند که مدت بازداشت آنان از یک هفته تا دو سال را در بر می‌گیرد.
در این گزارش، روایت‌هایی از شکنجه و بدرفتاری با خبرنگاران نیز منتشر شده است. خبرنگاری به نام مستعار «فرهاد» گفته است که پس از بازداشت، با چشمان بسته به یکی از مراکز استخباراتی در کابل منتقل شده و پس از تلاشی تلفون و کمپیوترش، به جاسوسی و تبلیغ علیه حکومت طالبان متهم شده است. به گفته او، مأموران استخبارات وی را به اداره ۰۱۵ انتقال داده و به مدت دو هفته در یک سلول کوچک نگهداری و در جریان بازجویی بارها لت‌وکوب کرده‌اند.
همچنین خبرنگاری به نام «احمد» گفته است که در جریان بازداشت شکنجه شده و پس از بی‌هوش‌شدن بر اثر ضرب‌وشتم، به یک واحد استخباراتی دیگر انتقال یافته است. او مدعی شده که مأموران شبانه وی را به تپه‌ای برده و با گذاشتن تفنگ بر سرش، تهدید به مرگ کرده‌اند.
گزارش همچنین از سانسور برنامه‌های تلویزیونی، محدودیت مصاحبه با منتقدان طالبان و حذف خبرنگاران زن از فعالیت‌های رسانه‌ای خبر می‌دهد. بر اساس این گزارش، رسانه‌ها ملزم شده‌اند تعهد بسپارند که برنامه‌های مشترک زنان و مردان یا مصاحبه با افرادی را که دیدگاه مخالف مقام‌های حکومت طالبان دارند، نشر نکنند.
گزارشگران بدون مرز افزوده که تهدید خبرنگاران حتی پس از خروج آنان از افغانستان نیز ادامه دارد. این سازمان همچنان از نظارت اداره ۰۱۵ بر شبکه‌های اجتماعی و مشارکت آن در کارزارهای تبلیغاتی و انتشار اطلاعات نادرست خبر داده است.
در بخش دیگری از گزارش، به اسنادی اشاره شده که در سپتامبر ۲۰۲۶ از سوی چند رسانه منتشر شده و گفته می‌شود منشأ آن ریاست استخبارات است. یکی از این اسناد از طرح یک برنامه تبلیغاتی و نفوذ با بودجه ۷۰.۷ میلیون افغانی، معادل بیش از ۹۰۰ هزار یورو، و استفاده از نزدیک به یک‌هزار و ۵۰۰ حساب کاربری در شبکه‌های اجتماعی برای حمایت از طالبان و تخریب مخالفان این گروه حکایت دارد.
با این حال، حمدالله فطرت، سخنگوی حکومت طالبان، اتهام‌های مربوط به برخورد خودسرانه و بازداشت‌های غیرقانونی را رد کرده و به گزارشگران بدون مرز گفته است که نهادهای استخباراتی، از جمله اداره ۰۱۵، مطابق قانون فعالیت می‌کنند.
این گزارش در حالی منتشر می‌شود که سازمان‌های مدافع آزادی رسانه‌ها بارها نسبت به افزایش محدودیت‌ها بر فعالیت خبرنگاران و رسانه‌های مستقل در افغانستان پس از تسلط طالبان هشدار داده‌اند.