نتایج یک نظرسنجی تازه از خبرگزاری «دید» نشان میدهد که اکثریت قاطع پاسخدهندگان، تجاوز آمریکا به ونزویلا و بازداشت رئیسجمهور این کشور را اقدامی میدانند که میتواند اصول حقوق بینالملل را بیش از پیش تضعیف کرده و بیثباتی جهانی را تشدید کند. این ارزیابی، بازتابی از نگرانیهای گسترده نسبت به بازگشت جهان به دورهای از مداخلات یکجانبه و رقابتهای ژئوپلیتیک فزاینده است.
در پی تجاوز نظامی آمریکا به ونزویلا و بازداشت رئیسجمهور این کشور، فضای سیاسی و رسانهای جهان با موجی از واکنشها و تحلیلها روبهرو شده است. در همین زمینه، خبرگزاری «دید» با انجام یک نظرسنجی، دیدگاه مخاطبان خود را درباره پیامدهای این اقدام بر نظم جهانی و نظام بینالملل بررسی کرده است.
بر اساس نتایج این نظرسنجی، ۶۱ درصد از شرکتکنندگان معتقدند این اقدام به «تضعیف بیشتر اصول حقوق بینالملل و افزایش بیثباتی جهانی» منجر خواهد شد. این رقم چشمگیر نشان میدهد که بخش عمده افکار عمومی، اقدام آمریکا را نه یک رخداد محدود، بلکه تهدیدی ساختاری برای قواعد و هنجارهای بینالمللی میدانند؛ قواعدی که طی دههها برای جلوگیری از مداخلات یکجانبه و حفظ ثبات جهانی شکل گرفتهاند.
در رتبه دوم، ۱۵ درصد از پاسخدهندگان بر این باورند که این رخداد نشانهای از «بازگشت جهان به سیاستهای مداخلهگرایانه کلاسیک» است؛ دورانی که قدرتهای بزرگ بدون توجه به نهادهای بینالمللی، مستقیماً در امور داخلی کشورها دخالت میکردند. این نگاه، نگرانی از احیای الگوهای رفتاری دوران جنگ سرد را برجسته میکند.
همچنین ۱۱ درصد از شرکتکنندگان، پیامد اصلی این اقدام را «افزایش شکاف میان قدرتهای بزرگ و تشدید رقابتهای ژئوپلیتیک» ارزیابی کردهاند. از دید این گروه، اقدام آمریکا میتواند به صفبندیهای جدید، افزایش تنش میان بلوکهای قدرت و شکلگیری بحرانهای منطقهای تازه منجر شود.
در مقابل، تنها ۱۳ درصد از پاسخدهندگان معتقدند که این رخداد «تأثیر محدود و کوتاهمدت» خواهد داشت و تغییرات ساختاری در نظم جهانی ایجاد نمیکند. این گروه، اقدام آمریکا را بیشتر یک رویداد تاکتیکی میدانند تا نقطه عطفی در نظام بینالملل.
تحلیل نتایج این نظرسنجی نشان میدهد که افکار عمومی نسبت به آینده نظم جهانی بدبینتر از گذشته شده است. اکثریت پاسخدهندگان، اقدام آمریکا را نشانهای از فرسایش نهادهای بینالمللی، تضعیف قواعد حقوقی و افزایش رفتارهای یکجانبهگرایانه میدانند؛ روندی که میتواند پیامدهای گستردهای برای امنیت، اقتصاد و ثبات جهانی به همراه داشته باشد.
در شرایطی که جهان با بحرانهای متعدد از جنگهای منطقهای گرفته تا رقابتهای فزاینده قدرتهای بزرگ روبهرو است، این نظرسنجی بازتابی از نگرانی عمومی نسبت به آینده نظم بینالملل و احتمال ورود به دورهای پرتنشتر و غیرقابل پیشبینیتر است.