خبرگزاری دید: سازمان ملل هشدار داد که ۴ میلیارد نفر با کمبود شدید آب؛ ۷۰ درصد آبخوانهای بزرگ در افت بلندمدت قرار گرفتهاست.
کارشناسان سازمان ملل متحد در گزارشی اعلام کردند که جهان از مرحله «تنش» و «بحران» عبور کرده و وارد وضعیت پایدار «ورشکستگی آب» شده است؛ وضعیتی که در آن برداشت و آلودگی مزمن، سرمایه طبیعی آب را به سطحی رسانده که بازگشت به ترازهای تاریخی عملاً ممکن نیست.
کاوه مدنی، رئیس موسسه دانشگاهی سازمان ملل در امور آب، محیط زیست و صحت گفته است: «بسیاری از مناطق فراتر از توان هیدرولوژیک خود زندگی میکنند و بسیاری از سامانههای حیاتی آب عملاً ورشکستهاند.» او تأکید کرده: «ما دیگر با شوک موقت روبهرو نیستیم؛ این وضعیت پسابحرانی و ساختاری است.»
جهان در وضعیت سرخ
آمارهای کلیدی گزارش نشان میدهد: ۷۵ درصد جمعیت جهان در کشورهای ناامن یا بحرانی آبی زندگی میکنند.
- ۲.۲ میلیارد نفر فاقد آب آشامیدنی ایمن و ۳.۵ میلیارد نفر فاقد خدمات بهداشتی ایمناند.
۴ میلیارد نفر سالانه حداقل یک ماه کمبود شدید آب را تجربه میکنند. - ۷۰ درصد آبخوانهای بزرگ روند افت بلندمدت دارند و فرونشست زمین بیش از ۶ میلیون کیلومتر مربع را درگیر کرده است.
- از اوایل دهه ۱۹۹۰، ۵۰ درصد دریاچههای بزرگ جهان کاهش حجم داشتهاند.
- طی پنج دهه گذشته، ۴۱۰ میلیون هکتار تالاب طبیعی نابود شده؛ با ارزشی معادل ۵.۱ تریلیون دالر در سال.
- هزینه جهانی خشکسالی اکنون به ۳۰۷ میلیارد دالر در سال میرسد.
- از سال ۱۹۷۰ نیز در برخی مناطق بیش از ۳۰ درصد جرم یخچالهای طبیعی از دست رفته است؛ تهدیدی مستقیم برای امنیت آبی صدها میلیون نفر.
کانونهای بحرانی: غرب آسیا، جنوب آسیا و امریکا
در غرب آسیا و شمال آفریقا، تنش شدید آبی، وابستگی به شیرینسازی انرژیبر، افت بهرهوری کشاورزی و آسیبپذیری اقلیمی، منطقه را به یکی از نقاط داغ ورشکستگی آبی تبدیل کرده است.
در جنوب آسیا، کشاورزی متکی بر آب زیرزمینی و شهرنشینی سریع موجب افت مزمن سطح آبخوانها و فرونشست زمین شده است.
در جنوبغرب ایالات متحده، رودخانه کلورادو Colorado River و مخازن آن به نماد «آب بیشوعدهدادهشده» بدل شدهاند؛ جایی که دههها برداشت بیش از تغذیه طبیعی ادامه داشته است.
گذار به «مدیریت ورشکستگی»
گزارش تأکید کرده که کشاورزی با مصرف حدود ۷۰ درصد آب شیرین جهان در قلب مساله قرار دارد و بیش از ۱۷۰ میلیون هکتار اراضی آبی تحت تنش شدید است.
مدنی گفته: «اعلام ورشکستگی به معنای تسلیم نیست؛ به معنای پذیرش واقعیت و بازطراحی نهادها برای زندگی در چارچوب محدودیتهای جدید آبی است.»
به باور کارشناسان، مدیریت آینده باید بر جلوگیری از خسارات غیرقابل بازگشت، بازتوزیع منصفانه منابع، اصلاح بخشهای پرمصرف و پیوند آب با امنیت غذایی، اقلیم و صلح متمرکز شود.