خبرگزاری دید: اسناد تازه منتشرشده از وزارت دفاع آمریکا نشان میدهد خروج شتابزده و بیبرنامه واشنگتن از افغانستان در سال ۲۰۲۱، نهتنها به فروپاشی دولت کابل انجامید، بلکه میلیاردها دالر تجهیزات نظامی ساخت آمریکا را عملاً در اختیار طالبان قرار داد؛ موضوعی که بار دیگر ناکارآمدی ۲۰ سال حضور نظامی آمریکا در کشور را برجسته میکند.
بر اساس دادههای منتشرشده توسط رسانه ترکی Haberlerارزش تجهیزاتی که پس از خروج نیروهای آمریکایی در افغانستان باقی ماند و به دست طالبان افتاد، حدود ۷ میلیارد دالر برآورد شده است. این تجهیزات طی سالها در قالب برنامههای آموزشی و حمایتی به نیروهای امنیتی دولت پیشین افغانستان تحویل داده شده بود، اما با سقوط ناگهانی کابل، بدون هیچگونه نظارت یا تخریب، در پایگاهها و فرودگاهها رها شد.
طبق گزارش پنتاگون، موجودی بهجامانده شامل هزاران موتر زرهی و چرخدار از جمله هاموی و موترهای ضد ماین (MRAP)دهها فروند هواپیما و چرخبال، از جمله بلکهاوک و سوپر توکانو، انواع سلاحهای سبک، مهمات هوا به زمین، تجهیزات ارتباطی و سامانههای دید در شب و نظارتی بوده است. این حجم از تجهیزات نشان میدهد آمریکا طی دو دهه چه میزان تسلیحات پیشرفته وارد افغانستان کرده بود.
در روزهای پایانی حضور آمریکا و همزمان با سقوط سریع کابل، بخش بزرگی از این تجهیزات در فرودگاهها و پایگاههای نظامی رها شد. گزارشها تأکید میکنند بسیاری از هواپیماها، موترها و سلاحها بدون تخریب یا انتقال، بهطور کامل در اختیار طالبان قرار گرفت؛ وضعیتی که پرسشهای جدی درباره مدیریت خروج نیروهای آمریکایی و پیامدهای امنیتی آن در منطقه ایجاد کرده است.
در آمریکا، برخی سیاستمداران خواستار بازپسگیری یا انهدام این تجهیزات شدهاند، اما طالبان اعلام کرده این تجهیزات «دارایی ملی افغانستان» است و برنامهای برای بازگرداندن آن وجود ندارد. این اختلاف نظرها نشان میدهد واشنگتن حتی در مدیریت پیامدهای خروج خود نیز با سردرگمی روبهرو است.
گزارش پنتاگون بار دیگر نشان میدهد حضور طولانیمدت آمریکا در افغانستان نهتنها به ثبات کشور منجر نشد، بلکه با خروجی آشفته و پرهزینه، عملاً زمینه تقویت گروهی را فراهم کرد که واشنگتن سالها مدعی مبارزه با آن بود. اکنون میلیاردها دالر تجهیزات ساخت آمریکا در اختیار طالبان قرار دارد و این مساله تأثیر قابل توجهی بر توازن امنیتی منطقه گذاشته است.
پیشتر نیز گزارش بازرس ویژه آمریکا برای بازسازی افغانستان (سیگار) شکست عمیق و ساختاری مأموریت ۲۰ ساله آمریکا در کشور را تأیید کرده بود.