خبرگزاری دید: حکومت طالبان، بهتازگی اعلام کرده که گشتهای زنانه امر به معروف و نهی از منکر را در هرات تشکیل داده است. این واحد تازهتأسیس، بخشی از ساختار گستردهتری است که طالبان برای کنترل اجتماعی زنان و اعمال سیاستهای سختگیرانه پوشش در سراسر افغانستان ایجاد کرده است.
اعلام رسمی طالبان درباره تشکیل گشت زنانه
بر اساس اطلاعرسانی وزارت امر به معروف طالبان، این گروه در هرات یک واحد ویژه زنانه ایجاد کرده که مأموریت آن «نظارت بر رعایت حجاب» و «راهنمایی زنان» عنوان شده، اما گزارشهای میدانی و منابع معتبر نشان میدهد که این واحد در عمل نقش بازداشت، انتقال زنان به زندان و اعمال فشار مستقیم بر آنان را بر عهده دارد.
حکومت طالبان گفته که حضور زنان در این گشتها «برای سهولت در برخورد با زنان» ضروری است، اما نهادهای حقوق بشری این اقدام را گسترش ساختار سرکوب توصیف کردهاند.
نقش و عملکرد گشتهای زنانه در هرات
طبق گزارشهای یوناما، دیدهبان حقوق بشر و رسانههای معتبر محلی، گشتهای زنانه در بازارها، جاده لیلامی، ساحه نخودبریزیها، پارکها و مسیرهای پرتردد مستقر شدهاند، این واحدها زنان را بهدلیل «بدحجابی» «پوشش نامناسب» یا «نمایان بودن چهره» متوقف میکنند و پس از شناسایی، نیروهای مرد طالبان وارد عمل شده و زنان را بازداشت میکنند.
زنان به مراکز بازداشت موقت منتقل و مجبور به امضای «تعهدنامه» میشوند، آزادی زنان در بسیاری موارد منوط به حضور «محرم» است و گزارشهایی از تهدید، رفتار تحقیرآمیز و فشار روانی نیز ثبت شده است.
گزارشهای میدانی از هرات
منابع محلی و رسانههای معتبر گزارش دادهاند که در یک عملیات گسترده، بیش از ۲۰ زن تنها در یک روز در جاده نخودبریزیها بازداشت شدهاند.
گشتهای زنانه در کنار نیروهای مرد، زنان را «بهصورت گروهی» سوار موترهای طالبان کردهاند، خانوادهها از بیخبری درباره محل نگهداری زنان شکایت کردهاند و برخی زنان پس از آزادی گفتهاند که مجبور به امضای تعهدنامه و ارائه تضمین شدهاند.
چرا تشکیل گشت زنانه در هرات اهمیت دارد؟
هرات یکی از شهرهایی است که طالبان در آن سختگیرانهترین سیاستهای اجتماعی را اعمال میکند، تشکیل گشت زنانه نشاندهنده نهادینهسازی بیشتر محدودیتها و تلاش طالبان برای ایجاد «الگوی کنترل اجتماعی» در غرب کشور است، این اقدام، دامنه نظارت و برخورد با زنان را افزایش داده و امکان بازداشتهای گستردهتر را فراهم کرده است.
جمعبندی
اعلام رسمی طالبان درباره تشکیل گشت زنانه امر به معروف در هرات، مرحله تازهای از سیاستهای سختگیرانه این گروه علیه زنان است. این واحدها با همکاری نیروهای مرد، زنان را بهدلیل پوشش بازداشت و زندانی میکنند؛ اقدامی که از سوی نهادهای بینالمللی بهعنوان نقض جدی حقوق بشر و بخشی از سرکوب سیستماتیک زنان در افغانستان توصیف شده است.