خبرگزاری دید: جنگ ایران، آمریکا و اسرائیل اکنون در هفدهمین روز خود به مرحلهای رسیده که بسیاری آن را نقطه عطفی سرنوشتساز در معادلات قدرت خاورمیانه میدانند. برخلاف تصور نخستین واشنگتن و تلآویو که گمان میکردند با یک عملیات برقآسا میتوانند ساختار سیاسی ایران را در هم بشکنند، روند تحولات نشان میدهد که این جنگ به یک شکست استراتژیک برای آمریکا تبدیل شده و ابتکار عمل بهطور کامل در دست تهران قرار گرفته است.
در سطح دیپلماتیک، تلاشهای دونالد ترامپ برای ایجاد یک ائتلاف نظامی بینالمللی جهت بازگشایی تنگه هرمز با ناکامی روبهرو شده است. کشورهای اروپایی که با کمبود سامانههای پدافندی و حساسیتهای سیاسی داخلی مواجهاند، حاضر به ورود به این درگیری نشدهاند؛ تا جایی که حتی سوئیس اجازه عبور پروازهای نظامی آمریکا از آسمان خود را صادر نکرد. افزایش پنجبرابری هزینه بیمه کشتیها و حملات ایران به شناورهای متجاوز در اطراف تنگه، فشار مضاعفی بر اقتصاد جهانی وارد کرده است.
در مقابل، ایران با مدیریت هوشمندانه و کاملاً حسابشده تنگه هرمز، نشان داده که کنترل کامل این شاهراه انرژی را در اختیار دارد. اجازه عبور گزینشی به برخی کشتیها، بهویژه آنهایی که با هند، ترکیه و چین مرتبطاند، پیام روشنی به جهان مخابره کرده است: تهران نهتنها توان بستن تنگه را دارد، بلکه قادر است جریان تجارت جهانی را بر اساس منافع خود تنظیم کند. این وضعیت آمریکا را در تنگنایی بیسابقه قرار داده؛ زیرا هرگونه اقدام نظامی برای بازگشایی اجباری تنگه، ناوهای آمریکایی را در برابر موشکهای بالستیک، پهپادهای تهاجمی و توان دریایی ایران آسیبپذیر میکند.
در جبهه شمالی، اسرائیل با بزرگترین فراخوان نیروهای ذخیره در تاریخ خود وارد جنوب لبنان شده، اما این عملیات بهسرعت به باتلاقی برای تلآویو تبدیل شد. نیروهای حزبالله با اتکا به شبکههای پیچیده تونلی و تسلیحات ضدزره پیشرفته، ضربات سنگینی به واحدهای زرهی و پیادهنظام اسرائیل وارد کردهاند. همزمان، ایران با فعالسازی چندین جبهه ـ از لبنان تا عراق و حملات موشکی مستقیم به اسرائیل ـ در حال فرسایش توان نظامی آمریکا و اسرائیل است و آنها را وادار کرده در چند میدان بهطور همزمان بجنگند.
پیامدهای اقتصادی این بحران نیز بهسرعت در حال گسترش است. قیمت نفت برای بیش از یک هفته بالای ۱۰۰ دالر باقی مانده و تحلیلگران هشدار میدهند که ادامه این روند میتواند به کمبود انرژی، بحران در تولید کود شیمیایی و محصولات پتروشیمی و در نهایت افزایش جهانی قیمت مواد غذایی منجر شود. جهان اکنون بیش از هر زمان دیگری وابسته به ثباتی است که تنها ایران قادر به تأمین آن است.
در چنین شرایطی، آمریکا در برابر یک دوراهی تاریخی قرار گرفته است: یا باید برای بازگشایی تنگه هرمز وارد جنگی تمامعیار با ایران شود، یا باید کنترل مؤثر ایران بر تنگه هرمز را بپذیرد؛ واقعیتی که به معنای پایان دوره هژمونی آمریکا در منطقه و آغاز نظم جدیدی است که محور آن تهران خواهد بود.